Porozmawiajmy
Zastanawiasz się, jak to wygląda w Twojej organizacji? Napisz — odpowiem osobiście.
Krótka odpowiedź
Zakres tego szkolenia nie jest kwestią gustu ani oferty dostawcy — wyznacza go ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC). Zgodnie z art. 8e ust. 2 szkolenie obejmuje wykonywanie obowiązków, za które kierownik podmiotu ponosi odpowiedzialność, poza samym obowiązkiem szkoleniowym. Zakres obejmuje m.in. obowiązki rejestrowe w Wykazie KSC, system zarządzania bezpieczeństwem informacji i weryfikację niekaralności personelu. Sięga też do obsługi i zgłaszania incydentów, dokumentacji oraz audytu. Ustawa nie mówi natomiast nic o formie, długości ani poziomie szczegółowości — o tym rozstrzyga organizacja. Szkolenie, które coś zmienia, przekłada zakres z ustawy na decyzje podejmowane przez ten konkretny zarząd. Tym różni się od szkolenia odbytego tylko dla spełnienia obowiązku.
Dlaczego to pytanie w ogóle powstaje
Na rynku funkcjonują dwa różne produkty pod tą samą nazwą. Pierwszy to omówienie dyrektywy (UE) 2022/2555. Obejmuje cele, sektory i kalendarz wdrożenia w Unii. Drugi to szkolenie z obowiązków, które ciążą na konkretnym podmiocie na podstawie polskiej ustawy. Zarząd zamawia zwykle to pierwsze, a rozliczany jest z drugiego. Dyrektywa wiąże bowiem państwo członkowskie. Obowiązki organizacji i osobista odpowiedzialność kierownika podmiotu wynikają natomiast z ustawy o KSC w brzmieniu nadanym nowelizacją z 23 stycznia 2026 r., obowiązującą od 3 kwietnia 2026 r.
Drugim źródłem wątpliwości jest sama konstrukcja obowiązku szkoleniowego. Ustawa wskazuje, kto się szkoli i jak często. Kierownik podmiotu kluczowego lub ważnego oraz osoba, której powierzono obowiązki kierownika w zakresie cyberbezpieczeństwa, przechodzi szkolenie raz w roku kalendarzowym (art. 8e ust. 1). Udział w szkoleniu jest udokumentowany (art. 8e ust. 3). Zakres szkolenia ustawa opisuje przez odesłanie do numerów artykułów, nie przez listę tematów. Czytelnik takiego przepisu wie, że ma się przeszkolić. Nie widzi jednak wprost, z czego.
To odesłanie ujawnia przy tym coś istotnego. Katalog z art. 8e ust. 2 powtarza katalog obowiązków, za które kierownik odpowiada na podstawie art. 8c ust. 1, z jednym wyjątkiem. Art. 8c ust. 1 obejmuje też sam obowiązek szkoleniowy z art. 8e. Ustawodawca nie ułożył zatem programu ogólnorozwojowego — połączył zakres szkolenia z zakresem odpowiedzialności. Celem szkolenia jest przygotowanie konkretnych osób do rozliczenia z konkretnych obowiązków.
Co powinien wiedzieć zarząd?
Obowiązek szkoleniowy jest osobisty i dotyczy kierownika podmiotu, a nie działu IT. W organie wieloosobowym kierownikiem są wszyscy jego członkowie (art. 2 pkt 8a ustawy o KSC w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o rachunkowości). W mojej ocenie szkolenie przechodzi więc cały zarząd, także wtedy, gdy wskazano osobę odpowiedzialną z art. 8c ust. 2 (art. 8e ust. 1). Uzasadnienie opisuje materiał Za co osobiście odpowiada kierownik podmiotu kluczowego lub ważnego?. Powierzenie obowiązków innej osobie za jej zgodą nie zdejmuje odpowiedzialności z kierownika (art. 8c ust. 3). Gdy powierzenie obejmuje obowiązki kierownika w zakresie cyberbezpieczeństwa, szkolenie przechodzi także osoba, której je powierzono (art. 8e ust. 1). Cykl jest roczny i liczony w latach kalendarzowych, a udział wymaga udokumentowania. Dowód jest częścią obowiązku, a nie formalnością po nim.
Niewykonanie tego obowiązku jest odrębnie sankcjonowane. Art. 73a wymienia je wśród podstaw kary pieniężnej nakładanej na kierownika podmiotu. Kara ta może być nałożona niezależnie od kary wymierzonej samemu podmiotowi. Kary z art. 73a mogą być nałożone po raz pierwszy po upływie dwóch lat od wejścia nowelizacji w życie (art. 35 ustawy nowelizującej). Art. 35 przesuwa tylko chwilę nałożenia kary, a nie termin wykonania obowiązku.
Zakres wyznacza ustawa. Szkolenie omawiające wyłącznie dyrektywę i krajobraz zagrożeń nie pokrywa więc tego, z czego kierownik jest rozliczany.
Co trzeba ustalić przed decyzją
Kto w organizacji podlega obowiązkowi
Obowiązek dotyczy kierownika podmiotu oraz osoby, której powierzono obowiązki kierownika w zakresie cyberbezpieczeństwa. Przy zarządzie wieloosobowym kierownikiem jest każdy jego członek. W spółce z zarządem trzyosobowym szkolenie przechodzą w mojej ocenie wszyscy trzej członkowie zarządu, także po wskazaniu jednego z nich jako odpowiedzialnego. W grupie kapitałowej status ustala się osobno dla każdej spółki, więc jedno szkolenie „dla grupy” nie zamyka tematu w podmiotach, których kierownicy w nim nie uczestniczyli.
Osobno warto rozstrzygnąć, czy w szkoleniu ma brać udział ktoś jeszcze. Ustawa tego nie wymaga, ale osoba przygotowująca materiały decyzyjne dla zarządu i osoby wyznaczone do kontaktów z podmiotami krajowego systemu cyberbezpieczeństwa zwykle potrzebują tej samej wiedzy — inaczej zarząd dostaje na posiedzenie opracowanie, którego autor rozumiał temat inaczej niż zarząd.
Kiedy obowiązek zaczyna wiązać
Art. 8e reguluje cykl, a nie start. Art. 8e ust. 1 nakłada obowiązek odbycia szkolenia raz w roku kalendarzowym, a art. 8e ust. 3 wymaga udokumentowania udziału. Odrębnego terminu pierwszego szkolenia ustawa nie ustala. Podmiot spełniający przesłanki 3 kwietnia 2026 r. realizuje obowiązki z rozdziału 3 ustawy o KSC, w tym z art. 8e, w terminie 12 miesięcy od wejścia nowelizacji w życie (art. 33 ust. 1 ustawy nowelizującej). Podmiot, który spełni przesłanki później, ma 12 miesięcy od ich spełnienia (art. 16 pkt 1 ustawy o KSC). Przy uznaniu decyzją 12 miesięcy liczy się od jej doręczenia (art. 7l ust. 7 pkt 1, art. 7m ust. 6 pkt 1 ustawy o KSC). Według Ministra Cyfryzacji pierwsze szkolenie kierownika podmiotu spełniającego przesłanki 3 kwietnia 2026 r. musi się odbyć najpóźniej w 2027 r. Może też odbyć się w 2026 r., a kolejne wtedy w 2027 r. (pyt. 3.46). Według tego stanowiska termin pierwszego szkolenia kierownika nie upływa więc wraz z terminem z art. 33 ust. 1 ustawy nowelizującej.
W praktyce organizacja sama przyjmuje i zapisuje założenie co do pierwszego roku cyklu. Dla podmiotu spełniającego przesłanki 3 kwietnia 2026 r. rozstrzyga ono tylko, czy cykl zaczyna się w 2026 r. U takiego podmiotu szkolenie odbywa się od 2027 r. w każdym roku kalendarzowym niezależnie od tego założenia.
Rekomendacja praktyczna, nie obowiązek ustawowy. Pierwsze szkolenie warto przeprowadzić w ramach wdrożenia systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji, przed upływem terminu na realizację obowiązków. Dla podmiotu spełniającego przesłanki 3 kwietnia 2026 r. termin ten wyznacza art. 33 ust. 1 ustawy nowelizującej. Dla podmiotu spełniającego przesłanki później wyznacza go art. 16 pkt 1 ustawy o KSC. Rok przeprowadzenia szkolenia warto traktować jako pierwszy rok cyklu.
Jaki zakres wyznacza ustawa
Art. 8e ust. 2 odsyła do konkretnych przepisów. W sektorze bankowości i infrastruktury rynków finansowych nie stosuje się przepisów ustawy dotyczących systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji lub zgłaszania poważnych incydentów, z wyjątkami z art. 8i ust. 1. Z przepisów wymienionych w art. 8e ust. 2 wyjątki obejmują obowiązki rejestrowe, art. 9, art. 8 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. j oraz art. 11 ust. 1 pkt 5 i 6. Odpowiednio stosuje się m.in. art. 8c–8f, w tym obowiązek szkolenia z art. 8e, oraz art. 12 ust. 7 (art. 8i ust. 2). W mojej ocenie wyłączenie obejmuje też art. 10, bo dokumentacja normatywna obejmuje dokumentację systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji (art. 10 ust. 3 pkt 1). Odmienny odczyt ogranicza wyłączenie do dokumentacji tego systemu, bo art. 10 ust. 3 wymienia też m.in. dokumentację ochrony infrastruktury i dokumentację techniczną. Ustawa nie rozstrzyga wprost, czy wyłączenie obejmuje art. 14 i art. 15. Wykonanie art. 10, art. 14 i art. 15 w działalności objętej wyłączeniem nie podlega jednak nadzorowi ani karom z ustawy o KSC (art. 8i ust. 3). Według Ministra Cyfryzacji pierwszeństwo mają w tym sektorze przepisy rozporządzenia (UE) 2022/2554, czyli DORA (pyt. 14.2), a wyłączenie dotyczy tylko działalności finansowej (pyt. 14.13). Rozporządzenie to wymaga od członków organu zarządzającego aktualizowania wiedzy i umiejętności, w tym przez regularny udział w specjalnych szkoleniach (art. 5 ust. 4). Podmioty finansowe objęte uproszczonymi ramami zarządzania ryzykiem związanym z ICT nie stosują art. 5–15, a zamiast tego opracowują stosownie do potrzeb i profilu ryzyka związanego z ICT programy zwiększania świadomości w zakresie bezpieczeństwa ICT oraz szkoleń w zakresie operacyjnej odporności cyfrowej dla pracowników i kadry zarządzającej (art. 16 ust. 1).
Przepisy wymienione w art. 8e ust. 2 da się przełożyć na obszary, o które zarząd faktycznie pyta, oraz na stojące za nimi decyzje.
| Obszar wskazany w art. 8e ust. 2 | Co obejmuje | Decyzja zarządu, którą obsługuje |
|---|---|---|
| Obowiązki rejestrowe (art. 7b ust. 4, art. 7c, art. 7f ust. 3) | Wniosek o wpis do Wykazu KSC, wniosek o zmianę wpisu, wniosek o wykreślenie z wykazu po ustaniu przesłanek | Kto pilnuje statusu podmiotu i terminów aktualizacji danych |
| System zarządzania bezpieczeństwem informacji (art. 8) | Katalog środków od polityk szacowania ryzyka, przez bezpieczeństwo zasobów ludzkich, łańcuch dostaw ICT, ciągłość działania, monitorowanie, kryptografię i uwierzytelnianie wieloskładnikowe, po zarządzanie aktywami i kontrolę dostępu; w podmiocie ważnym będącym podmiotem publicznym albo określonym podmiotem systemu szkolnictwa wyższego i nauki — uproszczony system według załącznika nr 4 do ustawy (art. 8 ust. 3) | Zakres wdrożenia, priorytety, budżet oraz podział na prace własne i powierzone dostawcy |
| Zadania kierownika podmiotu (art. 8d) | Decyzje dotyczące SZBI, planowanie środków finansowych, przydział zadań i nadzór nad ich wykonaniem, świadomość personelu, zgodność z prawem i regulacjami wewnętrznymi | Sposób, w jaki zarząd te zadania wykonuje — i czym to udokumentuje |
| Weryfikacja niekaralności personelu (art. 8f ust. 1 i 2) | Informacja z Krajowego Rejestru Karnego o niekaralności za przestępstwa przeciwko ochronie informacji, przed dopuszczeniem osoby do zadań z art. 8 lub art. 11, oraz ponowne żądanie informacji przy uzasadnionym podejrzeniu; przy ważnym poświadczeniu bezpieczeństwa do klauzuli „poufne” lub wyższej wymagania z art. 8f ust. 1 i 2 uznaje się za spełnione (art. 8f ust. 3) | Moment dopuszczenia do zadań i zmiana w procesie kadrowym |
| Kontakt i informowanie (art. 9) | Wyznaczenie co najmniej dwóch osób do kontaktów z podmiotami krajowego systemu cyberbezpieczeństwa — mikro- i mały przedsiębiorca oraz podmiot ważny będący podmiotem publicznym wyznaczają co najmniej jedną osobę (art. 9 ust. 2 i 3), ale art. 73a ust. 1 pkt 6 nie zwalnia z kary kierownika podmiotu ważnego będącego podmiotem publicznym, więc taki podmiot bezpieczniej wyznacza dwie; kanał zgłaszania cyberzagrożeń, podatności i incydentów; przekazywanie użytkownikom wiedzy o zagrożeniach | Obsada, zastępstwa i realna dostępność tych osób |
| Dokumentacja cyberbezpieczeństwa (art. 10) | Opracowanie, stosowanie i aktualizacja dokumentacji normatywnej i operacyjnej, nadzór nad nią (art. 10 ust. 6), przechowywanie przez co najmniej 2 lata od wycofania z użytkowania lub zakończenia świadczenia usługi z wyjątkiem podmiotów podlegających ustawie o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (art. 10 ust. 7), protokół brakowania (art. 10 ust. 8) | Kto utrzymuje dokumentację i w jakim trybie zarząd ją przegląda |
| Obsługa i zgłaszanie incydentów oraz sprawozdawczość (art. 11–12b) | Obsługa incydentu, klasyfikacja incydentu poważnego według progów, wczesne ostrzeżenie niezwłocznie, najpóźniej w 24 godziny, i zgłoszenie niezwłocznie, najpóźniej w 72 godziny — oba liczone od wykrycia; sprawozdanie okresowe na wniosek CSIRT, sprawozdanie końcowe w miesiąc od zgłoszenia, sprawozdanie z postępu przy obsłudze niezakończonej; obowiązek informowania użytkowników usług; przekazywanie przez system S46; podmiot ważny będący podmiotem publicznym nie ma obowiązku przekazywania wczesnego ostrzeżenia ani sprawozdań (art. 12c) | Droga eskalacji do kierownika i gotowość organizacji w pierwszej dobie |
| Struktury i audyt (art. 14, art. 15) | Wewnętrzne struktury odpowiedzialne za cyberbezpieczeństwo lub umowa z dostawcą usług zarządzanych w zakresie cyberbezpieczeństwa, a także audyt bezpieczeństwa systemu informacyjnego — w podmiocie kluczowym co najmniej raz na trzy lata, licząc od podpisania poprzedniego raportu | Model obsługi obszaru i harmonogram audytu |
Większość tych obszarów dotyczy nie techniki, lecz organizacji pracy i umów oraz dokumentów i terminów.
Na szkoleniu warto sprawdzić, kogo procedury wskazują jako adresata zgłoszenia incydentu poważnego. Ustawa kieruje zgłoszenie do właściwego CSIRT sektorowego, ale przepisy przejściowe utrzymują jako adresata właściwy CSIRT MON, CSIRT NASK lub CSIRT GOV do czasu ogłoszenia komunikatu o osiągnięciu przez CSIRT sektorowy zdolności operacyjnej (art. 44 ust. 1 ustawy nowelizującej). Organ właściwy do spraw cyberbezpieczeństwa ustanawia CSIRT sektorowy w terminie osiemnastu miesięcy od wejścia nowelizacji w życie (art. 42 ust. 1 ustawy nowelizującej). Przepisów art. 44 ust. 1 i 2 nie stosuje się w sektorach, w których sektorowy zespół cyberbezpieczeństwa powołano przed 2025 r. (art. 44 ust. 3 ustawy nowelizującej). Sektorowy zespół cyberbezpieczeństwa powołany na podstawie dotychczasowego art. 44 ustawy o KSC stał się CSIRT sektorowym z dniem wejścia nowelizacji w życie (art. 46 ustawy nowelizującej).
Co powinien zawierać program
Ustawa wyznacza zakres szkolenia, ale nie jego program. W praktyce program opiera się na materiale konkretnej organizacji. Warto, żeby obejmował siedem elementów.
- Mapę obowiązków podmiotu z przypisaniem ról — kto realizuje każdy z obszarów art. 8e ust. 2 i po czym zarząd pozna, że jest realizowany.
- Wyjaśnienie konstrukcji odpowiedzialności — co oznacza, że powierzenie obowiązków nie przenosi odpowiedzialności, jak wygląda sytuacja organu wieloosobowego i na czym polega odrębność kary dla kierownika.
- Czytanie analizy ryzyka na poziomie decyzyjnym — co zarząd zatwierdza, jaki poziom ryzyka akceptuje i jak to zapisuje.
- Ćwiczenie decyzyjne dotyczące pierwszej doby incydentu. Rozstrzyga ono, kto i w jakim czasie informuje kierownika oraz kto decyduje o zgłoszeniu. Sprawdza też, co się dzieje, gdy decyzja zapada w piątek wieczorem.
- Nadzór nad dostawcami — które zapisy umowne wymagają zmiany i kto w organizacji może je wynegocjować.
- Przegląd dowodów — jak wygląda dokumentacja pokazywana audytorowi i czego w niej dziś brakuje.
- Kalendarz obowiązków własnej organizacji na najbliższe dwanaście miesięcy, z terminami, które ta organizacja realnie ma przed sobą.
Ćwiczenie z pierwszej doby incydentu zwykle kończy się ustaleniem, że informacja dociera do zarządu wolniej, niż wymagają tego terminy wczesnego ostrzeżenia i zgłoszenia. To ustalenie zmienia procedurę, nie stan wiedzy.
Czym wykazać, że obowiązek został wykonany
Przepis art. 8e ust. 3 wymaga udokumentowania udziału w szkoleniu, ale nie opisuje formy dokumentu. Warto, żeby dokument pokazywał, że program obejmował wykonywanie obowiązków z przepisów wskazanych w art. 8e ust. 2. Skład takiej dokumentacji opisuje materiał Jak udokumentować szkolenie, żeby było dowodem dla organu?.
Art. 8e ust. 1 mówi o roku kalendarzowym, a nie o dwunastu miesiącach od poprzedniego szkolenia.
Zapamiętaj
Szkolenie odbyte w grudniu wypełnia obowiązek za rok, w którym się odbyło — nie zalicza się na poczet roku następnego.
Organizacje, które pilnują tylko odstępu od poprzedniego szkolenia, łatwo przesuwają kolejny termin o kilka tygodni. Przesunięcie z grudnia na styczeń oznacza rok kalendarzowy bez szkolenia.
Czym to szkolenie różni się od szkolenia dla personelu
To dwa różne obowiązki i mylenie ich kosztuje albo pieniądze, albo zgodność. Szkolenie kierownika ma źródło w art. 8e i dotyczy imiennie kierownika podmiotu (przy zarządzie wieloosobowym każdego jego członka) oraz osoby, której powierzono obowiązki kierownika w zakresie cyberbezpieczeństwa. Edukacja personelu z zakresu cyberbezpieczeństwa oraz podstawowe zasady cyberhigieny są natomiast elementami systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji z art. 8, a kierownik odpowiada za to, by personel był świadomy obowiązków i znał wewnętrzne regulacje (art. 8d). Dla personelu ustawa nie podaje interwału. Według Ministra Cyfryzacji edukacja personelu powinna odbywać się na bieżąco i uwzględniać obowiązki personelu w ramach SZBI oraz istniejące procedury (pyt. 3.8). W tej samej odpowiedzi Minister Cyfryzacji wymienia też cyberzagrożenia i przykłady incydentów, z jakimi mierzy się podmiot. Inaczej jest w podmiotach ważnych będących podmiotami publicznymi. Dla nich załącznik nr 4 do ustawy wymienia szkolenie osób zaangażowanych w przetwarzanie informacji jako konkretne działanie (cz. I pkt 17). Wymaga też przeglądu systemu co najmniej raz w roku albo bezzwłocznie w sytuacjach z cz. III pkt 2 i 3. Kogo poza kierownikiem podmiotu trzeba szkolić, rozstrzyga materiał Kogo w organizacji trzeba przeszkolić z NIS2 poza zarządem?.
Ustawa nie zakazuje wspólnego szkolenia zarządu i personelu, ale w praktyce jedno wydarzenie rzadko dobrze obsługuje oba obowiązki. Zarząd i personel potrzebują innej treści, a wspólne szkolenie zwykle kończy się materiałem zbyt technicznym dla zarządu i zbyt abstrakcyjnym dla pracowników. Jeżeli organizacja podlega równolegle RODO, praktyczniej jest ułożyć jeden plan szkoleń zamiast dwóch. Termin z ustawy o KSC wyznacza w nim rytm dla kierownika podmiotu i osoby, której powierzono obowiązki kierownika w zakresie cyberbezpieczeństwa. Zakres szkoleń pozostałych grup łączy kryteria z RODO z edukacją personelu wymaganą przez ustawę o KSC. Rytm dla pozostałych grup opisuje materiał Jak często szkolić pracowników z ochrony danych osobowych?.
Najczęstsze błędy
- Szkolenie o dyrektywie zamiast o obowiązkach podmiotu. Omówienie NIS2 na poziomie unijnym jest użyteczne jako wprowadzenie, ale nie pokrywa zakresu z art. 8e ust. 2, bo obowiązki wynikają z ustawy krajowej.
- Program techniczny dla odbiorcy zarządczego. Przegląd typów ataków nie przygotowuje do zatwierdzenia analizy ryzyka ani do decyzji o zgłoszeniu incydentu.
- Pominięcie osoby, której powierzono obowiązki kierownika. Ustawa wymienia ją obok kierownika podmiotu, a w praktyce to ona prowadzi temat na co dzień.
- Przeszkolenie tylko jednego członka zarządu. Kierownikiem są wszyscy członkowie zarządu, a wskazanie osoby odpowiedzialnej w mojej ocenie nie zwalnia pozostałych ze szkolenia. Art. 8c ust. 2 dotyczy odpowiedzialności, a krąg szkolonych wyznacza art. 8e ust. 1.
- Dowód ograniczony do listy obecności. Bez programu i zakresu nie da się wykazać, że szkolenie odpowiadało przepisom, do których odsyła ustawa.
- Odkładanie szkolenia na ostatnią chwilę. Według Ministra Cyfryzacji pierwsze szkolenie kierownika podmiotu spełniającego przesłanki 3 kwietnia 2026 r. musi się odbyć najpóźniej w 2027 r. (pyt. 3.46). Szkolenie przeprowadzone wcześnie daje jednak zarządowi więcej czasu na decyzje w pozostałych obszarach wdrażanych do 3 kwietnia 2027 r. (art. 33 ust. 1 ustawy nowelizującej).
- Szkolenie zamiast analizy luk. Szkolenie porządkuje wiedzę zarządu o obowiązkach; nie zastępuje ustalenia, które z nich organizacja już spełnia.
Wnioski i dalsze kroki
Zakres szkolenia jest nietypowo konkretny, bo ustawodawca powiązał go z odpowiedzialnością kierownika podmiotu. Dobre szkolenie dla zarządu to zatem nie wykład o cyberbezpieczeństwie, tylko przegląd obowiązków własnej organizacji zakończony listą decyzji do podjęcia i listą dowodów do skompletowania.
Przy zamawianiu szkolenia warto przejść sześć kroków.
- Ustal imiennie, kto podlega obowiązkowi. Są to kierownik podmiotu (przy organie wieloosobowym wszyscy jego członkowie) oraz osoba, której powierzono obowiązki kierownika w zakresie cyberbezpieczeństwa. W mojej ocenie wskazanie osoby odpowiedzialnej nie zwalnia ze szkolenia pozostałych członków zarządu.
- Zestaw obowiązki z art. 8e ust. 2 ze stanem faktycznym organizacji — takie zestawienie jest jednocześnie materiałem szkoleniowym i wstępem do analizy luk.
- Zażądaj od prowadzącego programu odniesionego do przepisów, a nie do agendy tematycznej.
- Zaplanuj termin w roku kalendarzowym, nie w cyklu dwunastomiesięcznym, i zapisz przyjęte założenie co do pierwszego roku cyklu.
- Ustal, co pozostanie po szkoleniu jako dowód i gdzie będzie przechowywane.
- Zapisz decyzje, które na szkoleniu zapadły. To one są jego rezultatem, a nie zaświadczenie.
Jeżeli organizacja dopiero układa kolejność prac, samo szkolenie nie jest pierwszym krokiem. Pierwszym jest rozstrzygnięcie, kto odpowiada i jaki jest punkt wyjścia, a zaraz po nim analiza luk w przygotowaniu do NIS2 i KSC. Bez analizy luk szkolenie omawia obowiązki w oderwaniu od tego, ile z nich organizacja już spełnia.
Materiały powiązane
- Od czego zarząd powinien rozpocząć przygotowanie do NIS2? — kolejność decyzji zarządu po ustaleniu, że organizacja podlega ustawie o KSC.
- Co zrobić po wykryciu incydentu? — materiał o pierwszej dobie, terminach zgłoszeń i sprawozdawczości do ćwiczenia decyzyjnego zarządu.
- Jak często szkolić pracowników z ochrony danych osobowych? — brak interwału szkoleń w RODO, wyzwalacze poza harmonogramem i sposób wykazania efektu.
- Kogo w organizacji trzeba przeszkolić z NIS2 poza zarządem? — krąg osób poza kierownikiem podmiotu i sposób jego wyprowadzenia z art. 8 i art. 11.
- Jak udokumentować szkolenie, żeby było dowodem dla organu? — z czego złożyć zapis udziału kierownika w szkoleniu i jak długo go przechowywać.
Źródła
- Ustawa z dnia 5 lipca 2018 r. o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, art. 2 pkt 8a, art. 7b ust. 4, art. 7c, art. 7f ust. 3, art. 7l, art. 7m, art. 8, art. 8c–8f, art. 8i, art. 9–12c, art. 14–16, art. 73a i załącznik nr 4, tekst ujednolicony — Kancelaria Sejmu, ISAP: isap.sejm.gov.pl
- Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, art. 3 ust. 1 pkt 6, tekst ujednolicony — Kancelaria Sejmu, ISAP: isap.sejm.gov.pl
- Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 252) — przepisy przejściowe, art. 33 ust. 1, art. 35, art. 42 ust. 1, art. 44 ust. 1–3 oraz art. 46, Dziennik Ustaw: dziennikustaw.gov.pl
- Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, tekst ujednolicony — Kancelaria Sejmu, ISAP: isap.sejm.gov.pl
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2555 (NIS2) — EUR-Lex: eur-lex.europa.eu
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 (RODO) — EUR-Lex: eur-lex.europa.eu
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2554 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie operacyjnej odporności cyfrowej sektora finansowego (DORA), art. 5 ust. 4 i art. 16 ust. 1 — EUR-Lex: eur-lex.europa.eu
- Nowelizacja ustawy o KSC — pytania i odpowiedzi (aktualizacja z października 2026 r.), pyt. 3.8, 3.46, 14.2 i 14.13 — Ministerstwo Cyfryzacji: cyber.gov.pl
Ustalmy zakres szkolenia dla Twojego zarządu
Jeżeli w kalendarzu nie ma jeszcze szkolenia kierownika podmiotu, warto zacząć od zestawienia obowiązków z art. 8e ust. 2 ze stanem faktycznym organizacji — ono wyznacza program i pokazuje, czego naprawdę brakuje. Szkolenia i warsztaty dopasowane do ról i procesów budujemy właśnie na tym zestawieniu.
Materiał ma charakter ogólny i edukacyjny. Nie stanowi indywidualnej opinii prawnej ani rekomendacji dla konkretnej organizacji. Zakres obowiązków należy ocenić z uwzględnieniem jej sytuacji.
Stan prawny: listopad 2026.